Trafik kazasında bir yakınını kaybeden ailelerin karşılaştığı ekonomik sonuçlardan biri, ölen kişinin geçimine katkısının sona ermesidir. Hukukta bu zarar “destekten yoksun kalma” olarak adlandırılır. Bu yazıda tazminatın kapsamını, Komisyon başvurusu öncesinde şirkete verilmesi gereken belgeleri ve süreleri anlatıyoruz. Hesaplama yöntemine ilişkin yargı kararları için Anayasa Mahkemesinin 2022 tarihli kararı yazısına bakabilirsiniz.

Destekten yoksun kalma nedir?

Ölen kişi, hayatta olsaydı eşine, çocuklarına, anne ve babasına ya da başkalarına ekonomik destek sağlıyor olabilirdi. Bu desteğin sona ermesi yüzünden uğranılan kayıp “destekten yoksun kalma zararı”dır. Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesi ölüm hâlinde uğranılan zararları sayarken bu zararı da kapsar; 55. madde bu zararların kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanacağını söyler. Trafik sigortasında teminat, Genel Şartlar’ın A.5/ç maddesinde “Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı” olarak düzenlenmiştir ve tazminat miktarının tespitinde ölen kişi esas alınır.

Neler teminat dışındadır?

Genel Şartlar’ın teminat dışı hâller bölümüne göre, diğerlerinin yanı sıra manevi tazminat talepleri, hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen talepler ve destekten yoksun kalan hak sahibinin destek şahsının kusuruna denk gelen tazminat talepleri sigorta teminatı dışındadır. Ayrıca Genel Şartlar’a göre sigortacı, kaza tarihi itibarıyla geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dâhilinde sorumludur; limit tutarları bu yazıda verilmemiştir.

Başvuruda hangi belgeler gerekir?

12.06.2026 tarihli değişiklikle yürürlükteki Genel Şartlar Ek-6’ya göre ölüm olaylarında istenen belgeler şunlardır:

  • Kaza raporu, varsa bilirkişi raporu, keşif zaptı veya mahkeme kararı;
  • Veraset ilamı veya destek ilişkisini ortaya koyan diğer belgeler;
  • Ölüm belgesi ve ölü muayene/otopsi raporu;
  • Destek şahsının anne ve baba bilgisini de gösterir güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği;
  • Destek şahsına ait kaza tarihi itibarıyla son gelir durum belgesi (bordro, gelir vergisi beyannamesi vb.) ve SGK hizmet dökümü;
  • Hak sahibine ait banka hesap bilgileri (banka, şube, IBAN);
  • Ölen kişinin çocuk olması hâlinde destekten yoksun kalan ebeveynlerin güncel SGK hizmet dökümü;
  • Varsa hak sahibine ait doğrulanmış cep telefonu numarası;
  • Kişisel bilgi doğrulaması için nüfus cüzdanı fotokopisi, imza beyanı ve iletişim bilgileri (tüzel kişilerde ve yabancılarda farklı belgeler).

Not: Genel Şartlar’ın C.11 maddesine göre sonradan yapılan değişiklikler, yürürlüğe girdiği tarihten (01.07.2026) sonra akdedilen sözleşmelere uygulanır; poliçenizin tarihine göre hangi metnin geçerli olduğu ayrıca değerlendirilmelidir.

Şirkete ve Komisyona başvuru

Belgelerle birlikte şirkete yazılı başvuru yapılır; şirket, belgelerin kendisine ulaşmasından itibaren sekiz iş günü içinde ödeme yapmak zorundadır. Şirket cevap vermezse veya cevabı talebi karşılamazsa 15 gün sonra Komisyona veya mahkemeye başvurulabilir (2918 sayılı Kanun m.97). Başvuru yöntemi için başvuru yazısına, ön başvuru için ön başvuru yazısına bakınız. Birden fazla hak sahibi varsa her biri için ayrı başvuru gerekip gerekmediği ve vekâlet konuları dosyaya göre değişir.

Süre

Trafik kazasından doğan maddi zarar taleplerinde zamanaşımı, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde kaza gününden itibaren 10 yıldır (2918 sayılı Kanun m.109). Ayrıntı için başvuru süresi yazısına bakınız.

31.07.2026 tarihli faiz ve mahsup kuralı

7589 sayılı Kanun’la Türk Borçlar Kanunu’nun 55. maddesine eklenen fıkralar, ölenin desteğinden yoksun kalanların kayıplarında kazancın bilindiği döneme ilişkin tazminatın toplamına olay tarihinden, bilinemeyen döneme ilişkin kısmına ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilmesini ve tahkikat başlayıncaya kadar ödenen bedelin ödeme tarihine göre belirlenecek tazminattan oransal olarak mahsup edilmesini düzenler. Bu hükümler 31.07.2026’dan sonra meydana gelen olaylara uygulanır; trafik sigortacısına karşı tahkim başvurularında uygulanışı bu yazıda doğrulanamamıştır. Ana sayfadaki destekten yoksun kalma bölümüne da bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Destekten yoksun kalma tazminatı nedir?

Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesi ölüm hâlinde uğranılan zararlar arasında cenaze giderlerini, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün kaybından doğan kayıpları ve “ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpları” sayar. Trafik sigortası Genel Şartları’ndaki Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı, bu zararları Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre belirlenen tazminat olarak karşılar.

Kimler başvurabilir?

Tazminat, ölenin desteğinden yoksun kalan kişiler içindir. Ek-6’ya göre başvuruda veraset ilamı veya destek ilişkisini ortaya koyan diğer belgeler istenir; destek ilişkisinin ve kimlerin destek aldığının belirlenmesi dosyaya göre değerlendirilir. Bu nedenle “kimler hak sahibidir” sorusuna genel bir liste vermek yerine belgelerin dosyaya göre incelenmesi gerekir.

Manevi tazminat da bu başvurudan istenebilir mi?

Genel Şartlar’ın teminat dışı hâller bölümünde manevi tazminat talepleri sayılmıştır; yani zorunlu trafik sigortasından manevi tazminat ödenmez. Manevi tazminat başka bir hukuki yoldan talep edilir; bu konuda bu yazıda bilgi verilmemiştir.

Kaynak

Kaynaklara 24.10.2026 tarihinde erişilmiştir. Son kontrol: 24.10.2026.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.