Sigorta Tahkim Komisyonunda dosyası görülen birçok kişi bir noktada “bilirkişi” ile karşılaşır. Özellikle araç hasarı, değer kaybı veya maluliyet gibi konularda hakemin teknik bilgiye ihtiyacı doğar. Bu yazıda bilirkişinin neden görevlendirildiğini, ücretin nasıl ödendiğini ve rapor geldiğinde neler yapılabileceğini sade biçimde anlatıyoruz.

Bilirkişi neden görevlendirilir?

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğe göre hakem, çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine ya da kendiliğinden bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Örneğin bir aracın hasar bedelinin tespiti ya da tazminatın hesaplanması bu tür konulardandır; hukuki değerlendirme ise hakeme aittir. Bilirkişi, rapor veya sözlü açıklamalarında hukuki nitelendirme yapamaz.

Kim bilirkişi olabilir?

Bilirkişiler, Komisyonun düzenlediği listeden seçilir. Hakem, bilirkişinin uzmanlık alanını belirler. Komisyon listesinde gerekli alanda bilirkişi yoksa üniversitelerin ilgili bölümlerinde öğretim üyesi olan ya da bölge kurulu bilirkişi listesine veya meslek odasına kayıtlı kişiler görevlendirilebilir. Fiilen sigorta hakemliği ya da itiraz hakemliği yapan kişi, bilirkişi listesinde yer alamaz. Hakemler için geçerli yasaklılık ve ret sebepleri bilirkişiler için de uygulanır.

Ara karar ve bilirkişi ücreti

Hakem, bilirkişiye ne inceleyeceğini ara kararla veya ayrı bir yazıyla bildirir. Bu yazıda inceleme konusu, bilirkişinin cevaplayacağı sorular, takdir edilen bilirkişi ücreti ve raporun verilme süresi yer alır. Komisyon, bilirkişi görevlendirilmesine karar verildiği hâllerde ara kararın, Komisyona ait kurumsal e-posta adreslerinden başvuru sırasında bildirdiğiniz e-posta adresine elektronik ortamda gönderildiğini belirtir.

Bilirkişi ücreti, tebliğ edilen ara kararda yazılı ve Komisyona ait banka hesabına ödenir. Komisyon, internet sayfasında ilan edilen veya elektronik ödeme sistemlerinde tanımlı hesaplar dışındaki hiçbir hesaba ücret yatırılmasını istemediğini ve kredi veya banka kartı bilgilerini talep etmediğini duyurmaktadır; farklı bir talep alırsanız doğrudan Komisyonla iletişime geçmeniz gerekir. Komisyonun internet sitesinde “Bilirkişi Ücret Ödeme” menüsü de bulunur. Ücret tarifesi için Komisyonun bilirkişi ücret tarifesi sayfasına bakılabilir; tutarlar bu yazıda verilmemiştir çünkü tarife zamanla değişir.

Rapor nasıl hazırlanır ve nasıl değerlendirilir?

  • Rapor gerekçeli, açık ve denetime elverişli olmalıdır; inceleme yöntemi, bilimsel ve teknik dayanaklar ile gerekçeli sonucu içermelidir.
  • Hakem raporu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir; yani rapora otomatik olarak bağlı değildir.
  • Rapor eksik veya anlaşılmazsa hakem yeni sorular yönelterek ek rapor veya yazılı açıklama isteyebilir.

Rapora itiraz

Rapor taraflara bildirilir ve tarafların beyanları beklenir; Komisyondaki örnek kararlarda bilirkişi raporunun taraf vekillerine tebliğ edildiği, beyanların dosyaya ulaşıp ulaşmadığının değerlendirildiği görülür. Tarafların rapora ilişkin eksiklik veya belirsizlik iddialarını hakeme bildirmesi gerekir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 281. maddesi mahkemeler için bu süreyi rapor tebliğinden itibaren iki hafta olarak düzenler; 5684 sayılı Kanun’un 30. maddesinin 23. fıkrasına göre Kanun’da hüküm bulunmayan hâllerde HMK hükümleri tahkimde kıyasen uygulanır. Yine de Komisyonda uygulanacak süre, hakemin ara kararında yazılı süredir; bu nedenle ara karardaki tarihleri not edin.

Raporun teknik içeriğine ilişkin bir şikâyet Komisyona yapılamaz; Bilirkişilik Yönetmeliği’nin 32 ve 35. maddeleri bu konudaki başvuruların incelenmeksizin reddedileceğini söyler. Raporun usule uygun hazırlanıp hazırlanmadığı ise Disiplin Kurulunun denetim alanındadır; hakem de bilirkişinin raporunun mevzuata uygun olmadığını düşünürse bunu Komisyona bildirir.

Raporun karar içinde nasıl yer aldığını görmek için hakem kararı nasıl okunur yazısına, değer kaybının nasıl hesaplandığına dair yargı kararları için Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı yazısına bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Bilirkişi ücretini kim öder?

Ücret, hakemin ara kararında belirlenir ve tebliğ edilen kararda gösterilen Komisyon hesabına yatırılır. Ücretin son tahlilde kimin üzerinde kalacağı hakem kararında belirlenir; Hakem Karar Dergisi’nin 66. sayısındaki örnek kararlarda bilirkişi ücretinin yargılama giderleri arasında sayılarak sigorta şirketinden alınıp başvuru sahibine verilmesine karar verilen örnekler vardır.

Bilirkişi raporuna itiraz edebilir miyim?

Rapor taraflara bildirilir ve tarafların beyanları beklenir; hakem, eksiklik ya da belirsizlik varsa bilirkişiden ek rapor isteyebilir (Bilirkişilik Yönetmeliği m.28). Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 281. maddesinde mahkemeler için rapor tebliğinden itibaren iki haftalık süre öngörülmüştür; Komisyonda geçerli süre, hakemin ara kararında belirtilir. Bu nedenle ara karardaki süreye uymak gerekir.

Raporun teknik içeriğinden Komisyona şikâyet edebilir miyim?

Hayır. Bilirkişilik Yönetmeliği’ne göre bilirkişi raporlarının özel veya teknik bilgi yönünden içeriğine ilişkin olarak Komisyona başvuru yapılamaz ve bu yöndeki başvurular incelenmeksizin reddedilir. Raporun mevzuata uygun hazırlanıp hazırlanmadığına ilişkin denetim ise Disiplin Kurulunca yapılır.

Kaynak

Kaynaklara 24.10.2026 tarihinde erişilmiştir. Son kontrol: 24.10.2026.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.